Madrid shahrida buyuk davlat arbobi va sarkarda Amir Temur tavalludining 690-yilligiga bagʻishlangan xalqaro konferensiya boʻlib oʻtdi. Tadbir nufuzli Casa Árabe madaniyat markazida tashkil etildi.
Buyuk davlat arbobi, yorqin sarkarda, qudratli imperiya asoschisi va jahon tarixidagi eng buyuk shaxslardan biri Amir Temur tavalludining 690-yilligiga bagʻishlangan xalqaro konferensiya Madriddagi nufuzli Casa Árabe madaniyat markazida boʻlib oʻtdi.
Tadbirda Oʻzbekiston Respublikasining Ispaniya Qirolligidagi Favqulodda va Muxtor elchisi Farrux Tursunov, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining maslahatchisi, Oʻzbekiston xalq yozuvchisi Xayriddin Sultonov, Oʻzbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi direktori va Oʻzbekiston madaniy merosini oʻrganish, saqlash va ommalashtirish boʻyicha Butunjahon jamiyati boshqaruvi raisi Firdavs Abduxoliqov, Temuriylar tarixi davlat muzeyi direktori Xurshid Fayziyev, Ispaniya sharqshunoslar assotsiatsiyasi bosh kotibi va Madrid avtonom universiteti qoshidagi Osiyo tadqiqotlari markazi professori Xesus Gil Fuensanta, Temuriylar Assotsiatsiyasi prezidenti Frederik Bressand, Mueller & Schindler prezidenti Sharlotta Kramer, Mueller & Schindler vitse-prezidenti Aleksandr Vilgelm ishtirok etdi va nutq soʻzladi.
Ilmiy va taʼlim forumi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan oʻtkazilgan keng koʻlamli yubiley tantanalarining muhim davomi boʻldi. Davlat rahbarining Amir Temurning 690-yilligini munosib nishonlash toʻgʻrisidagi qaroriga muvofiq, ushbu muhim sana Oʻzbekistonda eng yuqori milliy va xalqaro miqyosda nishonlanmoqda va aprel oyi Amir Temur oyligi deb eʼlon qilindi.
Xalqaro yubiley tantanalari Oʻzbekistonda ajoyib tarzda boshlandi. Unda 2026-yil 8-12-aprel kunlari Toshkent va Samarqandda Amir Temur va Temuriylar sivilizatsiyasining jahon tarixi va madaniyatidagi roli va ahamiyatiga bagʻishlangan xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya boʻlib oʻtdi.
Forumning Ispaniyada — Samarqandga tashrif buyurgan va Amir Temur hukmronligi haqida bebaho maʼlumotlar qoldirgan taniqli ispan elchisi va yilnomachisi Ruy Gonsales de Klavixoning tugʻilgan joyida oʻtkazilgani tadbirning tarixiy chuqurligini yanada oshirdi. Uning asarlari haqli ravishda Temur va Temuriylar davri tarixi boʻyicha eng muhim manbalar qatoriga kiradi va forum Sharq va Gʻarb oʻrtasidagi asrlar davomida davom etgan xalqaro muloqotning ramziy davomiga aylandi.
Forumda Osiyo, Yevropa Ittifoqi va Lotin Amerikasidan 70 dan ortiq ilmiy hamjamiyat vakillari, tadqiqotchilar, madaniyat arboblari, diplomatlar va mutaxassislar ishtirok etdi, bu esa Amir Temur va Temuriylar davri merosiga xalqaro miqyosda yuqori qiziqishni tasdiqladi.
Ochilish marosimini Oʻzbekiston Respublikasining Ispaniyadagi elchisi Farrux Tursunov olib bordi va u Oʻzbekiston-Ispaniya munosabatlarining jadal rivojlanishi va gumanitar hamkorlikning chuqurlashib borayotganini taʼkidladi.
Oʻzbekiston xalq yozuvchisi Xayriddin Sultonov asosiy nutq soʻzlab, hozirgi geosiyosiy sharoitda davlatlar oʻrtasidagi ishonch va muloqotni mustahkamlashning alohida ahamiyatini taʼkidladi. U Oʻzbekiston izchil ravishda ochiq va tinchliksevar tashqi siyosat yuritayotganini va madaniy-gumanitar hamkorlik xalqaro munosabatlarning muhim ustuniga aylanib borayotganini taʼkidladi.
Forumda Oʻzbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi haqida videolavha namoyish etildi, unda milliy merosni oʻrganish, saqlash va targʻib qilish boʻyicha amalga oshirilayotgan keng koʻlamli ishlar namoyish etildi.
Firdavs Abduxoliqov Oʻzbekiston Prezidenti tashabbusi bilan tashkil etilgan Markaz faoliyatini taqdim etdi va Temuriylar merosining ahamiyatini taʼkidladi. U ushbu davrga bagʻishlangan alohida, keng koʻlamli koʻrgazma mavjudligini, bu davrning fan, madaniyat, sanʼat va davlatchilik rivojiga qoʻshgan hissasini ochib berishini taʼkidladi. Shuningdek, Temuriylar davriga oid 2000 ga yaqin madaniy meros obyektlari Oʻzbekistonga qaytarilgani eʼlon qilindi.
Xurshid Fayziyev oʻz nutqida Amir Temurning global tarixiy ahamiyatini va Temuriylar davrining jahon sivilizatsiyasi rivojiga qoʻshgan hissasini taʼkidladi.
Zamonaviy badiiy uslubda talqin qilingan multimedia materiallari madaniy va ilmiy merosning boyligini yorqin ochib berdi va Oʻzbekistonning uni saqlash va targʻib qilish boʻyicha tizimli davlat siyosatini namoyish etdi.
Madriddagi xalqaro konferensiya Amir Temurning 690-yilligini nishonlash chinakam global miqyosga ega boʻlganligi va madaniy aloqalarni mustahkamlash va xalqaro hamkorlikni rivojlantirishga xizmat qilayotganining yana bir dalili boʻldi.
Forumning xalqaro ishtirokchilari ham tadbirni yuqori baholadilar.
Temuriylar Assotsiatsiyasi prezidenti Frederik Bressand bunday tashabbuslarning muhimligini taʼkidladi:
«Bunday loyihalar yosh avlodga oʻz tarixini chuqurroq anglash va uni mintaqaning asrlar davomidagi rivojlanishining kengroq kontekstida koʻrish imkoniyatini beradi. Bu ham mamlakat fuqarolari, ham xalqaro auditoriya uchun muhim boʻlib, Oʻzbekiston va butun Markaziy Osiyoning madaniy boyligini ochib beradi«.
Ispaniya Sharqshunoslar Assotsiatsiyasi bosh kotibi Xesus Gil Fuensanta shunday dedi:
«Oʻzbekiston hukumati tomonidan amalga oshirilgan tashabbuslar mamlakatning boy madaniy merosini targʻib qilishda muhim rol oʻynaydi.
Uning soʻzlariga koʻra, bunday tadbirlar keng xalqaro auditoriyaga Temuriylar davrining noyob merosi — ajoyib meʼmoriy yodgorliklardan tortib, «Zafarnoma« va «Boburnoma« kabi buyuk yozma manbalargacha, shuningdek, mintaqaning sheʼriyati va koʻp qirrali madaniy anʼanalarigacha kirish imkonini beradi«.
Bugungi kunda Amir Temur nomi davlat qudrati, strategik daho va madaniy ijodkorlik ramzi sifatida alohida kuch bilan aks-sado beradi. Forumning Ispaniyada oʻtkazilishi, tarixan Klavixo nomi bilan bogʻliq boʻlib, tadbirga alohida ahamiyat berdi va Sharq va Gʻarb oʻrtasidagi asrlar davomida davom etib kelayotgan va bugungi kungacha davom etayotgan muloqotning uzluksizligini taʼkidladi.
