Учқўрғон туман жиноят ишлари бўйича суди Ўзбекистон фуқароси Э. ни ёлланма аскарликда айбдор деб топиб, унга 4 йил муддатга озодликни чеклаш жазосини тайинлади.

Судланувчи судда урушга боришга таҳдид ва зўравонлик орқали мажбурланганини айтган. Ҳукмда қайд этилишича, эркак 2020-йилда Барнаулда гиёҳванд моддалар билан боғлиқ иш бўйича 8 йилга озодликдан маҳрум этилган ва Олтой ўлкасидаги қаттиқ тартибли колонияда жазо ўтаган.

Маҳкумларни ҳарбий хизматга жалб қилиш вақтида унга озодликка чиқиш, Россия фуқаролигини соддалаштирилган тартибда олиш ва пул тўланиши эвазига Украинадаги урушда қатнашиш таклиф қилинган. У 2025-йил 25-августда Россия Мудофаа вазирлиги билан шартнома имзолаган, 21 кунлик ҳарбий тайёргарликдан сўнг Донецк вилоятидаги Россия назоратидаги ҳудудга юборилган.

Судланувчининг айтишича, шартнома имзолашдан олдин у бошқа маҳбуслар томонидан калтакланган, колония ходимлари эса янги жиноят иши ва қўшимча қамоқ муддати билан таҳдид қилган. У ҳужжатларни босим остида имзолаганини ва Россия фуқаролигини олишдан воз кечганини билдирган. Шунингдек, эркак яна беш киши билан полигондан қочишга урингани, бироқ қўлга олиниб, қийноққа солинганини айтган. Ҳукмда бу маълумотлар судланувчининг кўрсатмалари сифатида келтирилган.

2025-йил 26-сентябр куни у оғир жароҳат олган. Унинг сўзларига кўра, Россия ҳарбийларига мотоциклда қурол ва озиқ-овқат солинган сумкаларни олиб кетаётганида дрон ҳужумига учраган. Россиядаги шифохоналарда даволангач, у Екатеринбургга олиб келинган. Қайта фронтга юборилишидан қўрқиб, 2026-йил 3-апрел куни шифохонадан қочган ва Ўзбекистон дипломатларига мурожаат қилган. Қайтиш гувоҳномасини олгач, 5-апрел куни Ўзбекистонга келган. Унинг кўрсатмасига кўра, шундан сўнг ички ишлар органларига ихтиёрий равишда мурожаат қилган. Судда эркак айбини тўлиқ тан олиб, пушаймонлигини билдирган. Шунингдек, унга ваъда қилинган 2 млн рублни олмаганини айтган.

Суд унинг ҳаракатларига нисбатан Жиноят кодексининг 154-моддаси 1-қисмини (ёлланма аскарлик) қўллаган. Ҳукмда у қамоқ жазосидан озод бўлиш манфаати туфайли Россия томонида урушда қатнашгани кўрсатилган. ЖКнинг 154¹-моддаси 1-қисми — Ўзбекистон фуқаросининг хорижий давлат ҳарбий хизматига кириши бўйича қўшимча айблов эса ортиқча деб топилиб, чиқариб ташланган. Жазо тайинлашда суд айбни тан олиш, пушаймонлик, жиноятнинг оғир шароитда содир этилгани, оғир жароҳатлар ва судланувчининг кекса онаси касал эканини енгиллаштирувчи ҳолатлар сифатида ҳисобга олган. Оғирлаштирувчи ҳолатлар аниқланмаган.

Судланувчига нисбатан ЖКнинг 57-моддаси қўлланиб, унга моддада назарда тутилганидан енгилроқ жазо — 4 йил муддатга озодликни чеклаш тайинланган.